Những ngày sau khi hoàn thành Kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông là thời điểm quan trọng để thí sinh bắt đầu tính toán chiến lược đăng ký nguyện vọng. Những năm trước, số lượng nguyện vọng của thí sinh không giới hạn nhằm tạo nhiều cơ hội cho thí sinh. Tuy nhiên, quy định này cũng dẫn đến việc thí sinh có tâm lý đăng ký nguyện vọng tràn lan, không có chiến lược, mục tiêu cụ thể. Trong kỳ tuyển sinh đại học năm 2026, Bộ Giáo dục và Đào tạo quy định, mỗi thí sinh được đăng ký tối đa 15 nguyện vọng xét tuyển đại học và cao đẳng ngành Giáo dục Mầm non. Toàn bộ quá trình đăng ký xét tuyển, kể cả với thí sinh diện xét tuyển thẳng, đều được thực hiện theo hình thức trực tuyến trên hệ thống tuyển sinh chung của Bộ hoặc Cổng dịch vụ công Quốc gia.
Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, căn cứ tổng kết tuyển sinh năm 2025 cũng như thống kê trong thời gian qua, thí sinh thường chỉ tập trung đăng ký từ 1-5 nguyện vọng, một lượng nhỏ đặt đến 10 nguyện vọng. Thí sinh trúng tuyển ở nguyện vọng dưới 10 chiếm 98,5%, trúng tuyển ở nguyện vọng 10 trở lên là 1,5%. Trong số đó, số thí sinh đỗ nguyện vọng lớn hơn 10 chiếm khoảng 0,34 % - một tỷ lệ rất nhỏ. Bên cạnh đó, thống kê cho thấy đa số thí sinh trúng tuyển ở các nguyện vọng phía dưới không tham gia xét tuyển đợt thứ nhất mà lại xét tuyển ở đợt bổ sung.
Bộ GD-ĐT đã rà soát tổng thể dữ liệu của 3 năm trở lại đây và đề xuất phương án thí sinh được đăng ký tối đa 15 nguyện vọng vào các chương trình đào tạo, các trường khác nhau. Riêng các chương trình đào tạo giáo viên chỉ xét tuyển các nguyện vọng có thứ tự từ 1 đến 5, để tập trung nguồn lực phát triển ngành này thời gian tới.
Thực tế, bản chất của xét tuyển đại học hiện nay là cạnh tranh theo năng lực. Hệ thống xét tuyển chung của Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ tự động xác định nguyện vọng cao nhất mà thí sinh đủ điều kiện trúng tuyển. Vì vậy, việc đăng ký nhiều nguyện vọng không làm tăng điểm số hay tạo lợi thế đặc biệt nếu các lựa chọn đều vượt quá khả năng thực tế.
Theo ông Vũ Tiến Thảo - thí sinh không quá lo lắng với việc giới hạn nguyện vọng. Thay vào đó, việc quan trọng nhất là phải xác định đúng năng lực của bản thân, chuẩn bị thật tốt cho kết quả học tập ở bậc THPT, kỳ thi tốt nghiệp THPT hay chuẩn bị các điều kiện cho những phương thức sẽ sử dụng để xét tuyển trong thời gian sắp tới. Đó chính là chìa khóa, là nguồn lực các em nên tập trung ở thời điểm này.
Ông cũng lưu ý thí sinh nên sắp xếp nguyện vọng theo 3 nhóm: nguyện vọng ước mơ, nguyện vọng phù hợp với năng lực của bản thân và nhóm nguyện vọng an toàn. Với cách sắp xếp thông minh như vậy, chắc chắn các em sẽ đỗ đại học hay ngành đào tạo mình mong muốn.
“Năm 2025, có 850.000 thí sinh trúng tuyển vào đại học. Khi xác nhận nhập học có 670.000 em. Trong 3 năm qua, số lượng trúng tuyển và xác nhận nhập học vẫn tương tự như vậy. Chúng ta sẽ không trượt đại học nếu như tìm đúng ngành, đúng trường và sắp xếp đúng thứ tự nguyện vọng. Thực lực nằm trong tay các em và hãy quan tâm nhất tới điều đó ở thời điểm này. Khi đã có điểm, hãy điều chỉnh nguyện vọng theo các nhóm như chúng tôi vừa lưu ý”, GS.TS Nguyễn Tiến Thảo đưa ra lời khuyên tại Chương trình Tư vấn tuyển sinh 2026.
Việc giới hạn số lượng nguyện vọng không nhằm thu hẹp cơ hội của thí sinh mà hướng tới xây dựng một quy trình tuyển sinh thực chất, hiệu quả hơn. Thay vì đăng ký dàn trải, thí sinh được khuyến khích nghiên cứu kỹ thông tin tuyển sinh, đánh giá đúng năng lực bản thân và xác định rõ mục tiêu nghề nghiệp trước khi đưa ra quyết định.
Trong bối cảnh giáo dục đại học đang đổi mới theo hướng gắn với nhu cầu nhân lực và sự phát triển của nền kinh tế tri thức, việc chọn đúng ngành học, đúng cơ sở đào tạo có ý nghĩa quan trọng. Một chiến lược đăng ký nguyện vọng khoa học, phù hợp với năng lực và sở thích sẽ giúp thí sinh không chỉ tăng cơ hội trúng tuyển mà còn tạo nền tảng vững chắc cho quá trình học tập, phát triển nghề nghiệp trong tương lai.
