Hoạch định chiến lược trong giáo dục đại học châu Âu và câu hỏi về hiệu quả quản trị nhà trường hiện đại Trước áp lực cạnh tranh học thuật, tự chủ đại học, chuyển đổi số, quốc tế hóa và yêu cầu giải trình ngày càng cao, hoạch định chiến lược đã trở thành một cấu phần quan trọng trong quản trị đại học. Tuy nhiên, kinh nghiệm từ nhiều cơ sở giáo dục đại học châu Âu cho thấy giá trị của chiến lược không chỉ được quyết định bởi tầm nhìn dài hạn, bộ công cụ phân tích hay hệ thống đo lường kết quả, mà còn phụ thuộc sâu sắc vào năng lực lãnh đạo, mức độ tham gia thực chất của giảng viên, sinh viên, nhà quản trị và khả năng biến kế hoạch thành hành động trong từng bối cảnh thể chế cụ thể.
ChatGPT và hành vi đạo văn trong giáo dục đại học: Khi liêm chính học thuật đứng trước "phép thử" của công nghệ tạo sinh
Năng lực trí tuệ nhân tạo (AI) và tư duy tính toán của sinh viên đại học: Dấu ấn của ngành học, môi trường số và chất lượng sử dụng công cụ
Trí tuệ nhân tạo và làn sóng rút bài khoa học: Vai trò dẫn dắt của đại học trong bảo đảm liêm chính học thuật
Tích hợp AI trong dạy học Toán: Giáo viên tương lai đã sẵn sàng làm việc cùng ChatGPT? Trí tuệ nhân tạo (AI) đang từng bước hiện diện trong lớp học như một công cụ hỗ trợ dạy học, đặc biệt ở những lĩnh vực đòi hỏi tư duy logic như Toán học. Tuy nhiên, câu hỏi quan trọng không nằm ở việc ChatGPT có thể tạo bài tập hay giải toán nhanh đến đâu, mà ở chỗ giáo viên tương lai đã đủ năng lực để sử dụng, kiểm chứng và phản biện các kết quả do AI tạo ra hay chưa. Một nghiên cứu mới công bố năm 2025 đã mở ra nhiều suy ngẫm đáng chú ý về khả năng tích hợp AI vào đào tạo giáo viên Toán trong bối cảnh giáo dục đang chuyển mình mạnh mẽ.
ChatGPT trong giảng đường đại học: Từ công cụ hỗ trợ học tập đến yêu cầu đổi mới giáo dục Trí tuệ nhân tạo tạo sinh (Generative AI), đặc biệt là ChatGPT, đang hiện diện ngày càng rõ nét trong môi trường giáo dục đại học. Từ hỗ trợ viết học thuật, giải quyết vấn đề đến đồng hành trong học tập cá nhân hóa, công cụ này vừa mở ra nhiều kì vọng về nâng cao chất lượng học tập, vừa đặt ra không ít băn khoăn liên quan đến tư duy phản biện, đạo đức học thuật và vai trò của người dạy. Một nghiên cứu phân tích tổng hợp quy mô lớn vừa công bố đã góp thêm bằng chứng khoa học quan trọng để nhìn nhận rõ hơn những cơ hội và giới hạn của ChatGPT trong giáo dục đại học hiện nay.
ChatGPT và hành vi đạo văn trong giáo dục đại học: Khi liêm chính học thuật đứng trước "phép thử" của công nghệ tạo sinh Khi ChatGPT ngày càng hiện diện trong hoạt động học tập, viết học thuật và hoàn thành nhiệm vụ của sinh viên, câu hỏi quan trọng không chỉ là người học có sử dụng công cụ tạo sinh hay không, mà là sử dụng trong giới hạn nào, với trách nhiệm học thuật ra sao. Dữ liệu khảo sát 503 sinh viên đại học tại Tây Ban Nha cho thấy tần suất sử dụng ChatGPT có tương quan với hành vi đạo văn, nhưng chưa đủ cơ sở để khẳng định quan hệ nhân quả trực tiếp. Đáng chú ý, tuổi và năm học có vai trò điều tiết mối liên hệ này, gợi mở yêu cầu cấp thiết đối với giáo dục đại học: cần chuyển trọng tâm từ phát hiện vi phạm sang xây dựng năng lực sử dụng trí tuệ nhân tạo có trách nhiệm, củng cố liêm chính học thuật và đổi mới đánh giá trong môi trường số.
Đổi mới kiểm tra - đánh giá trong thời đại GenAI hướng tới phát triển năng lực người học Sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo tạo sinh (Generative Artificial Intelligence – GenAI) đang đặt giáo dục đại học trước một câu hỏi không dễ trả lời: khi máy có thể viết luận, giải bài tập và tạo sản phẩm học tập tương đối hoàn chỉnh, việc kiểm tra - đánh giá người học cần thay đổi ra sao? Một nghiên cứu mới công bố năm 2025 đã cho thấy, thay vì chỉ tập trung phát hiện gian lận học thuật, nhiều giảng viên đại học đang lựa chọn thiết kế lại đánh giá như một cơ hội để tái định nghĩa việc học, phát triển tư duy bậc cao và năng lực cộng tác giữa người và AI.
Năng lực trí tuệ nhân tạo (AI) và tư duy tính toán của sinh viên đại học: Dấu ấn của ngành học, môi trường số và chất lượng sử dụng công cụ Sự hiện diện của trí tuệ nhân tạo trong giảng đường đại học đang làm thay đổi cách sinh viên tiếp cận tri thức, tổ chức nhiệm vụ học tập và giải quyết vấn đề. Tuy nhiên, điều quyết định không phải là sinh viên dùng công cụ trí tuệ nhân tạo trong bao lâu, mà là họ có năng lực hiểu, đánh giá, kiểm chứng, hợp tác và chịu trách nhiệm học thuật khi sử dụng công nghệ hay không. Từ dữ liệu khảo sát 1.466 sinh viên đại học, các bằng chứng cho thấy năng lực trí tuệ nhân tạo giữ vai trò trung gian quan trọng giữa trải nghiệm sử dụng công cụ và sự phát triển tư duy tính toán, qua đó gợi mở yêu cầu cấp thiết đối với giáo dục đại học Việt Nam: chuyển từ phổ cập công cụ sang kiến tạo năng lực số có chiều sâu, gắn với liêm chính học thuật, đổi mới chương trình và quản trị chất lượng đào tạo.
Trí tuệ nhân tạo và làn sóng rút bài khoa học: Vai trò dẫn dắt của đại học trong bảo đảm liêm chính học thuật Sự gia tăng của các bài báo khoa học bị rút khỏi hệ thống xuất bản quốc tế đang đặt giáo dục đại học trước một yêu cầu mới: không chỉ trang bị cho người học năng lực sử dụng trí tuệ nhân tạo, mà còn phải kiến tạo môi trường học thuật đủ minh bạch để công nghệ được sử dụng có kiểm chứng, có trách nhiệm và không làm suy giảm liêm chính khoa học. Các bằng chứng gần đây cho thấy, chính sách rõ ràng, chương trình bồi dưỡng phù hợp và hướng dẫn học thuật cụ thể từ nhà trường có thể giúp học viên sau đại học hiểu đúng hơn về trí tuệ nhân tạo, tự tin hơn trong quá trình sử dụng và biết đặt công cụ này trong giới hạn của chuẩn mực học thuật.
Tích hợp ChatGPT trong đào tạo giáo viên: Trải nghiệm của sinh viên sư phạm mầm non và tiểu học khi thiết kế bài dạy môn Toán Sự xuất hiện của các công cụ AI tạo sinh như ChatGPT đang làm thay đổi cách giáo viên tiếp cận hoạt động thiết kế bài học. Trong đào tạo giáo viên, câu chuyện không còn dừng ở việc “có sử dụng AI hay không”, mà chuyển sang vấn đề làm thế nào để công nghệ hỗ trợ hoạt động sư phạm mà không làm mờ đi vai trò nghề nghiệp của người dạy. Một nghiên cứu mới công bố năm 2025 về sinh viên sư phạm mầm non và tiểu học tại Hoa Kỳ đã mở ra nhiều gợi ý đáng chú ý cho bối cảnh giáo dục hiện nay.
Khi ChatGPT trở thành “bạn đồng hành” học ngoại ngữ: Người học toàn cầu đang phản ứng ra sao với AI tạo sinh? Sự xuất hiện của các công cụ AI tạo sinh như ChatGPT đang mở ra những thay đổi đáng chú ý trong hoạt động học ngoại ngữ. Từ luyện hội thoại, sửa lỗi ngữ pháp đến hỗ trợ dịch thuật và xây dựng nội dung học tập, AI dần trở thành một “người đồng hành số” của người học. Tuy nhiên, trải nghiệm học ngoại ngữ với AI không hoàn toàn chỉ gồm sự hứng thú và tiện lợi. Một nghiên cứu mới công bố năm 2026 đã phân tích hơn một nghìn bình luận của người học toàn cầu trên YouTube để khám phá cách người dùng thực sự cảm nhận về ChatGPT trong quá trình học ngôn ngữ.
Quan hệ giữa nghiên cứu khoa học xã hội và chính sách là gì? Mối quan hệ giữa nghiên cứu khoa học xã hội và chính sách không đơn giản là quá trình “nghiên cứu tạo ra bằng chứng rồi chính sách sử dụng”, mà là một quá trình phức hợp, chịu tác động đồng thời của tri thức, quyền lực,... Tạp chí Giáo dục trân trọng giới thiệu kết quả nghiên cứu của Boswell & Smith (2017) đã được công bố trên Nature về chủ đề này.
AI và bài toán thu hẹp bất bình đẳng giáo dục trong kỉ nguyên số Sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo (AI) đang mở ra nhiều khả năng mới cho giáo dục, đặc biệt trong việc cá nhân hóa học tập và mở rộng cơ hội tiếp cận tri thức cho các nhóm người học khác nhau. Tuy nhiên, cùng với những kỳ vọng về một nền giáo dục linh hoạt và bao trùm hơn là những vấn đề đáng suy nghĩ liên quan đến khoảng cách số, quyền riêng tư dữ liệu và nguy cơ tái tạo bất bình đẳng bằng chính công nghệ. Một nghiên cứu thực hiện tại Pakistan đã góp thêm góc nhìn đáng chú ý về vai trò của AI trong việc giảm bất bình đẳng giáo dục, đồng thời gợi mở nhiều vấn đề có ý nghĩa đối với tiến trình chuyển đổi số giáo dục ở Việt Nam hiện nay.
Đại học thông minh trong kỉ nguyên Cách mạng công nghiệp 5.0: Từ chuyển đổi số đến tái định hình giáo dục đại học Chuyển đổi số đang làm thay đổi sâu sắc cách các trường đại học tổ chức dạy học, quản trị và kết nối với xã hội. Trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp 5.0 nhấn mạnh sự cộng tác giữa con người và công nghệ thông minh, mô hình đại học thông minh ngày càng được quan tâm như một hướng phát triển của giáo dục đại học hiện đại. Từ các xu hướng nghiên cứu quốc tế, có thể nhìn thấy nhiều gợi mở quan trọng đối với tiến trình đổi mới giáo dục đại học ở Việt Nam.