Vừa qua, Bộ GDĐT tổ chức Hội thảo lấy ý kiến xây dựng dự thảo Nghị định quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giáo dục. Hội thảo do Vụ Pháp chế chủ trì, với sự tham dự của đại diện các đơn vị thuộc Bộ, các cơ sở giáo dục, chuyên gia, nhà khoa học và cán bộ làm công tác pháp chế.
Phát biểu tại hội thảo, Vụ trưởng Vụ Pháp chế Mai Thị Anh cho biết việc xây dựng Nghị định được thực hiện theo Chương trình công tác năm 2026 của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và nhiệm vụ được lãnh đạo Bộ GDĐT giao, đồng thời bảo đảm đúng trình tự, thủ tục theo quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật.
Dự thảo Nghị định được xây dựng theo hướng hợp nhất, chuẩn hóa và thiết kế lại hệ thống quy định xử phạt vi phạm hành chính trong toàn bộ lĩnh vực giáo dục.
Theo đó, dự thảo gồm 4 chương, 97 điều, với điểm mới là sắp xếp các quy định theo từng cấp học, trình độ đào tạo và lĩnh vực quản lý thay vì phân nhóm theo hành vi vi phạm như trước đây. Cách tiếp cận này được kỳ vọng sẽ tạo thuận lợi cho việc tra cứu, áp dụng và tổ chức thực hiện.
Bên cạnh đó, dự thảo tiếp tục hoàn thiện quy định về phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng; bổ sung nhiều hành vi vi phạm mới phát sinh theo các luật chuyên ngành; sửa đổi quy định về thẩm quyền xử phạt bảo đảm phù hợp với Luật Xử lý vi phạm hành chính, Luật Thanh tra năm 2025 và mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Đồng thời, dự thảo cũng tăng cường các quy định nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người học, nhà giáo và các cơ sở giáo dục.
Tại hội thảo, các đại biểu tập trung góp ý về bố cục, kỹ thuật xây dựng dự thảo; phạm vi điều chỉnh, đối tượng áp dụng; hệ thống hành vi vi phạm, mức xử phạt, biện pháp khắc phục hậu quả cũng như thẩm quyền xử phạt đối với từng cấp học và trình độ đào tạo.
Nhiều ý kiến đề nghị Ban soạn thảo tiếp tục rà soát để bảo đảm tính thống nhất với các luật mới được ban hành, tránh chồng chéo, trùng lặp hoặc dẫn chiếu chưa phù hợp; đồng thời hoàn thiện các quy định theo hướng rõ ràng, dễ áp dụng và sát với thực tiễn quản lý nhà nước cũng như hoạt động của các cơ sở giáo dục.
Trong bối cảnh hệ thống pháp luật về giáo dục có nhiều thay đổi, việc xây dựng một nghị định thống nhất về xử phạt vi phạm hành chính có ý nghĩa quan trọng trong việc hoàn thiện hành lang pháp lý và nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước. Việc thiết kế lại các quy định theo từng cấp học và lĩnh vực quản lý thay vì theo nhóm hành vi không chỉ giúp cơ quan quản lý, cơ sở giáo dục dễ tra cứu, áp dụng mà còn góp phần tăng tính minh bạch và thống nhất trong thực thi pháp luật.
Theo bà Mai Thị Anh, Ban soạn thảo sẽ tập trung rà soát các quy định còn trùng lặp, các nội dung dẫn chiếu và những vấn đề cần hoàn thiện về kỹ thuật lập pháp nhằm bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất của dự thảo.
Các ý kiến tại hội thảo sẽ được tổng hợp đầy đủ để làm cơ sở giải trình, hoàn thiện hồ sơ dự thảo trước khi trình cơ quan có thẩm quyền thẩm định, góp phần hoàn thiện thể chế trong lĩnh vực giáo dục.
Hội thảo lấy ý kiến không chỉ là bước hoàn thiện kỹ thuật lập pháp mà còn thể hiện cách tiếp cận xây dựng chính sách theo hướng công khai, minh bạch và có sự tham gia của các bên liên quan. Khi các quy định xử phạt được xây dựng trên cơ sở bám sát thực tiễn quản lý và bảo đảm tính khả thi, Nghị định sau khi ban hành sẽ góp phần nâng cao kỷ cương trong hoạt động giáo dục, đồng thời bảo vệ tốt hơn quyền và lợi ích hợp pháp của người học, nhà giáo và các cơ sở giáo dục.
