Chú trọng chất lương trong bữa ăn của học sinh
Năm học mới đang đến gần, các trường học đang khẩn trương hoàn tất những điều kiện về cơ sở vật chất, đội ngũ, chương trình, sách giáo khoa và các hoạt động giáo dục, cùng với đó là đảm bảo đời sống và sức khoẻ học sinh đặc biệt đối với những trường tổ chức ăn bán trú.
Thực tế năm học 2025-2026 cho thấy, câu chuyện bữa ăn học đường tiếp tục nhận được sự quan tâm lớn của phụ huynh và xã hội. Từ những hình ảnh suất ăn bị phản ánh là sơ sài, không tương xứng với mức tiền phụ huynh đóng góp, đến những vụ việc liên quan đến an toàn thực phẩm, tất cả đều đặt ra yêu cầu phải nhìn nhận nghiêm túc hơn về trách nhiệm của nhà trường trong việc chăm lo sức khỏe học sinh.
Đáng chú ý hơn, vấn đề không chỉ nằm ở chất lượng dinh dưỡng mà còn liên quan trực tiếp đến an toàn thực phẩm. Tháng 4/2026, Sở An toàn thực phẩm Thành phố Hồ Chí Minh xác định vụ việc xảy ra tại Trường Tiểu học Bình Quới Tây ngày 7/4/2026 là ngộ độc thực phẩm, với bữa ăn bán trú là nguyên nhân và đơn vị cung cấp suất ăn nằm trong diện được xác định liên quan. Những sự việc như vậy cho thấy bữa ăn bán trú không thể được xem là một dịch vụ phụ trợ của nhà trường. Với học sinh, đặc biệt là học sinh mầm non và tiểu học, đây là một phần quan trọng của quá trình chăm sóc, nuôi dưỡng và phát triển thể chất.
Trong bối cảnh đó, Thủ tướng Chính phủ vừa ban hành Chỉ thị số 33/CT-TTg ngày 14/8/2026 về tăng cường bảo đảm an toàn thực phẩm trong cơ sở giáo dục. Chỉ thị thẳng thắn chỉ ra tình trạng vẫn còn xảy ra các vụ ngộ độc thực phẩm trong cơ sở giáo dục, trong đó nguyên nhân có cả việc sử dụng thực phẩm, nguyên liệu kém chất lượng, không rõ nguồn gốc; kiểm tra, giám sát chưa thường xuyên và trách nhiệm của người đứng đầu chưa được đề cao đúng mức.
Minh bạch để tạo niềm tin cho phụ huynh và học sinh
Chỉ đạo mới yêu cầu bảo đảm an toàn thực phẩm được đặt trong tổng thể nhiệm vụ bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe trẻ em, học sinh, sinh viên. Điều đó cho thấy quan điểm về “an toàn trường học” đang được mở rộng, không chỉ bao gồm phòng chống tai nạn, bạo lực học đường hay bảo đảm cơ sở vật chất, mà còn bao gồm cả những yếu tố rất gần gũi với đời sống hằng ngày của học sinh như bữa ăn, nước uống, vệ sinh trường lớp và chăm sóc sức khỏe.
Theo Chỉ thị 33/CT-TTg, Bộ Y tế được giao trong quý III/2026 rà soát, hoàn thiện quy định về phân công, phân cấp trách nhiệm quản lý an toàn thực phẩm tại cơ sở giáo dục, nhất là đối với hoạt động cung cấp thực phẩm, suất ăn, bếp ăn tập thể và căng tin. Yêu cầu được đặt ra là phải “rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền, rõ thời gian, rõ kết quả”, khắc phục tình trạng chồng chéo hoặc đùn đẩy trách nhiệm. Trên thực tế, chuỗi cung ứng một bữa ăn học đường liên quan đến nhiều chủ thể: cơ quan quản lý, nhà trường, đơn vị cung cấp thực phẩm, đơn vị cung cấp suất ăn, nhân viên nhà bếp, giáo viên và phụ huynh. Nếu trách nhiệm không được xác định rõ ở từng khâu, khi xảy ra vấn đề rất dễ dẫn đến tình trạng chồng chéo hoặc đùn đẩy nhiệm giữa các cấp.
Nhà trường phải kiểm soát từ nguồn nguyên liệu, quy trình chế biến, vận chuyển, chia suất đến việc lưu mẫu và xử lý khi có dấu hiệu bất thường. Đối với đơn vị cung cấp, chất lượng và định lượng suất ăn phải được đặt ngang với yêu cầu về giá thành. Còn cơ quan quản lý cần tăng cường kiểm tra cả định kỳ và đột xuất, xử lý nghiêm những trường hợp vi phạm.
Tại Hà Nội, từ tháng 3/2026, ngành Giáo dục thành phố yêu cầu rà soát toàn bộ các đầu mối cung cấp thực phẩm, nguyên liệu, nước uống, sữa và suất ăn phục vụ học sinh, trong đó kiểm tra hồ sơ pháp lý, điều kiện an toàn thực phẩm, năng lực cung ứng, điều kiện vận chuyển và khả năng truy xuất nguồn gốc. Đến tháng 7/2026, thành phố tiếp tục yêu cầu việc tổ chức bữa ăn bán trú phải công khai, minh bạch, tăng cường truy xuất nguồn gốc và phát huy vai trò giám sát của nhà trường, cha mẹ học sinh cùng các tổ chức liên quan.
Năm học 2025-2026, thành phố dành hơn 3.000 tỷ đồng hỗ trợ bữa ăn bán trú cho khoảng 768.000 học sinh tiểu học, với mức hỗ trợ 20.000-30.000 đồng/học sinh/ngày. Chính sách được triển khai với mục tiêu hỗ trợ gia đình và góp phần bảo đảm dinh dưỡng cho học sinh.
Năm học 2026-2027, Hà Nội tiếp tục điều chỉnh chính sách hỗ trợ, trong đó mức hỗ trợ tối đa đối với suất ăn bán trú được nâng lên 40.000 đồng/suất đối với các nhóm học sinh thuộc diện chính sách; nhóm học sinh còn lại được nâng mức hỗ trợ từ 20.000 lên 28.000 đồng/suất.
Chỉ thị mới của Thủ tướng Chính phủ đặt ra yêu cầu kiểm tra định kỳ, đột xuất; kiên quyết đình chỉ hoạt động, thu hồi giấy chứng nhận đủ điều kiện an toàn thực phẩm và xử lý nghiêm cơ sở vi phạm. Đồng thời, nghiên cứu chế tài đối với người đứng đầu cơ quan quản lý hoặc cơ sở giáo dục thiếu trách nhiệm, để xảy ra ngộ độc thực phẩm thuộc phạm vi quản lý. Quan trọng hơn, cần hình thành một văn hóa trách nhiệm trong nhà trường. Khi một suất ăn đến tay học sinh, phía sau đó không chỉ là một hợp đồng kinh tế mà là trách nhiệm đối với sức khỏe và sự phát triển của một đứa trẻ.
Trước thềm năm học mới, các trường đang chuẩn bị rất nhiều điều kiện để đón học sinh trở lại. Nhưng bên cạnh lớp học mới, thiết bị mới hay những kế hoạch giáo dục mới, học sinh phải được đến trường trong sự an tâm của cha mẹ, được học tập trong môi trường an toàn và được chăm sóc bằng những bữa ăn đủ chất, đủ lượng, an toàn và minh bạch.
